O esforzo correcto

“Se a vosa práctica é boa, podedes chegar a estar orgullosos dela. O que facedes é bo, pero algo máis é engadido a iso. O orgullo sobra. O esforzo correcto é librarse de algo que sobra”.

O punto máis importante na nosa práctica é ter un esforzo correcto ou perfecto. É necesario un esforzo correcto dirixido na dirección correcta. Se o voso esforzo está encamiñado na dirección incorrecta, especialmente se non sodes conscientes disto, é un esforzo enganado. O noso esforzo na nosa práctica debería estar dirixido da consecución á non-consecución.

Normalmente cando facedes algo, queredes conseguir algo, apegadesvos a algún resultado. Da consecución á non consecución significa estar libre dos resultados malos ou innecesarios do esforzo. Se facedes algo no espíritu da non consecución, hai unha cualidade boa niso. Así, simplemente facer algo sen ningún esforzo particular é suficiente. Cando facedes algún esforzo especial para conseguir algo, algunha cualidade excesiva, algún elemento sobrante está involucrado niso. Deberíades libraros das cousas excesivas. Se a vosa práctica é boa, sen ser conscientes disto, chegaredes a estar orgullosos da vosa práctica. O orgullo sobra. O que facedes é bo, pero algo máis é engadido a iso. Así que deberíades libraros dese algo sobrante. Este punto é moi, moi importante, pero normalmente non somos suficientemente sutís para darnos conta del e imos na dirección incorrecta.

Porque todos nos estamos facendo a mesma cousa, cometendo o mesmo erro, non nos damos conta del. Así, sen darnos conta disto estamos cometendo moitos erros. E creamos problemas entre nos. Este tipo de mal esforzo é chamado “montado no Dharma”, ou “montado na práctica”. Estades involucrados en algunha idea da práctica ou da consecución e non podedes sair dela. Cando estades involucrados nalgunha idea dualista, iso significa que a vosa práctica non é pura. Por pureza non queremos dicir pulir algo tentando convertir algunha cousa impura en pura. Por pureza simplemente queremos dicir as cousas como son. Cando algo é engadido, iso é impuro. Cando algo vólvese dualista, iso non é puro. Se pensades que obteredes algo de practicar zazen, xa estades involucrados nunha práctica impura. Esta ben dicir que hai práctica e hai iluminación, pero non deberíamos deixarnos coller pola afirmación. Non deberíades deixaros contaminar por iso. Cando practiquedes zazen, simplemente practicade zazen. Se a iluminación ven, simplemente ven. Non deberíamos apegarnos á consecución. A verdadera cualidade do zazen está sempre aí, incluso se non sodes conscientes dela, así que esquecede todo acerca do que pensades que podedes ter ganado por ela. A cualidade do zazen se expresará a sí mesma; entón a teredes.

A xente pregunta qué significa practicar zazen sen idea de ganancia, qué tipo de esforzo é necesario para ese tipo de práctica. A resposta é: esforzo para liberarse de algo que é exterior á nosa práctica. Se ven algunha idea exterior deberíades tentar detela; deberíades permanecer na práctica pura. Ese é o punto cara o cal o noso esforzo é dirixido.

Dicimos, “Escoitar o son dunha man aplaudindo.” Normalmente o son de aplaudir é feito con dúas mans, e pensamos que aplaudir cunha man non fai son en absoluto. Pero, en realidade, unha man é son. Ainda que vos non o oiades, hai son. Se aplaudides con dúas mans, podedes oi-lo son. Pero se o son non existira xa antes de que aplaudades, non poderíades facer o son. Antes de que vos o fagades hai son. Porque hai son vos podedes facelo e podedes oilo. O son esta por todas partes. Se vos simplemente o practicades, hai son. Non intentedes escoitalo. Se non o escoitades, o son rematou. Porque intentades oilo, algunhas veces hai son e algunhas veces, non. Entendedes? Ainda que non fagades nada, tedes a cualidade do zazen sempre. Pero se intentades encontrala, se intentades ve-la cualidade, non tedes a cualidade.

Estades vivindo neste mundo como un individuo, pero antes de que tomedes a forma dun ser humano, xa estades aí, sempre aí. Estamos sempre aquí. Entendedes? Pensades que antes de que nacesedes non estabades aquí. Pero cómo é posible para vos aparecer neste mundo cando non hai vos? Porque xa estades aí, podedes aparecer no mundo. Igualmente, non é posible que desapareza algo que non existe. Porque hai algo aí, algo pode desaparecer. Podedes pensar que cando morredes, desaparecedes, non existides xa máis. Pero ainda que desaparezades, algo que existe non pode deixar de existir. Iso é a maxia. Nos non podemos poñer ningún encantamento sobre este mundo. O mundo é a súa propia maxia. Se estamos mirando cara algo, pode desaparecer da nosa vista, pero se non intentamos velo, ese algo non pode desaparecer. Porque estades observandoo pode desaparecer, pero se non hai ninguén observando, cómo é posible para algo desaparecer? Se alguén está observandoos, podedes escapar del, pero se non hai ninguén observando, non podedes escapar de vosoutros mesmos.

Así que intentade non ver nada en particular; intentade non conseguir nada especial. Xa o tedes todo na vosa propia cualidade pura. Se entendedes este feito básico, non hai medo. Pode haber algunha dificultade, por suposto, pero non hai medo. Se a xente ten dificultade sen ser conscientes da dificultade, iso é verdadeira dificultade. Poden parecer moi confiados, poden pensar que estan facendo un gran esforzo na dirección correcta, pero sen sabelo, o que eles fan proven do medo. Algo pode desaparecer para eles. Pero se o voso esforzo é na dirección correcta, entón non hai medo de perder nada. Incluso se está na dirección equivocada, se sodes conscientes diso, non estaredes enganados. Non hai nada que perder. Hai soamente a constante, pura cualidade da práctica correcta.