Control

“Dar á vosa ovella ou á vosa vaca un prado grande, espacioso é a forma de controlalas”

Vivir no ámbito da natureza búdica significa morrer como pequeno ser, momento tras momento. Cando perdemos o noso equilibrio morremos, pero ao mesmo tempo tamén desenvolvemosnos, crecemos. Calquera cousa que vemos está cambiando, perdendo o seu equilibrio. A razón pola que todo parece fermoso é porque está desequilibrado, pero o seu fondo está sempre en perfecta harmonía. Así é como todo existe no ámbito da natureza búdica, perdendo o seu equilibrio contra un fondo de equilibrio perfecto. En consecuencia, se vedes as cousas sen percibir o fondo da natureza búdica, todo parece estar na forma do sufrimento. Pero se entendedes o fondo da existencia, vos dades conta de que o sufrimento mesmo é como vivimos e como extendemos a nosa vida. Así, no Zen as veces enfatizamos o desequilibrio ou o desorden da vida.

Hoxe en día a pintura tradicional xaponesa volveuse moi formal e sen vida. Esa é a causa pola que o arte moderno ten medrado. Os pintores antigos adoitaban practicar poñendo puntos sobre o papel en desorden artístico. Isto é máis ben difícil. Ainda que intentedes facelo, normalmente o que facedes está disposto nalgún orden. Pensades que podedes controlalo, pero non podedes; é casi imposible dispoñer os vosos puntos fora dun orden. Pasa o mesmo con cuidar da vosa vida cotidiana. Ainda que tentedes pór xente baixo algún control, é imposible. Non podedes facelo. A mellor maneira de controlar xente é animalos a ser atravesados. Entón estarán en control no seu sentido máis amplio. Dar á vosa ovella ou á vosa vaca un prado grande, espacioso é a maneira de controlalas. O mesmo pasa coas persoas: primeiro deixadelles facer o que queiran e vixiladeos. Esta é a mellor política. Ignora-los non é bo; esa é a peor política. A segunda peor é tentar controlalos. A mellor é vixilalos, simplemente vixilalos, sen tentar controlalos.

A mesma táctica funciona para vos mesmos tamén. Se queredes obter perfecta calma no voso zazen, non deberían molestaros as variadas imaxes que atopades na vosa mente. Deixadelas vir e deixadelas ir.Entón estarán baixo control. Pero esta política non é tan fácil. Parece fácil, pero requere un esforzo especial. Cómo facer este tipo de esforzo é o segredo da práctica. Supoñede que estades sentandoos baixo algunhas circunstancias extraordinarias. Se intentades calmar a vosa mente seredes incapaces de sentaros, e se intentades non estar afectados o voso esforzo non será o esforzo correcto. O único esforzo que vos axudará é contar a vosa respiración, ou concentraros no voso inhalar e exhalar. Dicimos concentración, pero concentrar a vosa mente en algo non é o verdadeiro propósito do zen. O verdadeiro propósito é ver as cousas como son, observar as cousas como son e deixar que todo vaia como vai. Isto é pór todo baixo control no seu sentido máis amplio. A práctica Zen é abrir a nosa pequena mente. Concentrarse así é soamente unha axuda para axudaros a daros conta da “gran mente”, ou a mente que é todo. Se queredes descubrir o verdadeiro significado do Zen na vosa vida cotidiana, tede que descubrir o significado de manter a vosa mente na vosa respiración e o voso corpo na postura correcta en zazen. Deberíades seguir as regras da práctica e o voso estudio debería volverse máis sutil e cuidadoso. Soamente deste xeito podedes experimentar a liberdade vital do Zen.

Dogen-zenji dixo, “O tempo vai do presente ao pasado”. Isto é absurdo, mais na nosa práctica ás veces é verdade. En lugar de que o tempo progrese do pasado ao presente, vai cara atrás do presente ao pasado. Yoshitsune foi un famoso guerreiro que viviu no Xapón medieval. Pola situación do pais naquel tempo, foi envíado as provincias septentrionais, onde foi asasinado. Antes de partir despediuse da sua esposa e pouco despois ela escribiu nun poema:”Xusto como desenrolas o fío dun carrete, quero que o pasado se volva presente”.Cando ela dicia isto, realmente convertía o tempo pasado en presente. Na súa mente o pasado volvíase vivo e era o presente. Así que, como Dogen dixo, “O tempo vai do presente ao pasado”. Isto non é verdade na nosa mente lóxica, pero o é na experiencia real de facer o tempo pasado presente. Aí temos a poesía e aí temos a vida humana.

Cando experimentamos este tipo de verdade iso significa que temos encontrado o verdadeiro significado do tempo. O tempo vai constantemente do pasado ao presente e do presente ao futuro. Isto é verdade, mais é tamén verdade que o tempo vai do futuro ao presente e do presente ao pasado. Un mestre Zen dixo unha vez, “Ir unha milla cara o este é ir unha milla cara o oeste”. Isto é liberdade vital. Deberíamos adquirir este tipo de liberdade perfecta.

Pero a liberdade perfecta non se atopa sen algunhas regras. A xente, especialmente a xente xoven, pensa que a liberdade é facer exactamente o que queren, que no Zen non hai necesidade de regras. Mais é absolutamente necesario para nos ter algunhas regras. Pero isto non significa estar sempre baixo control. Na medida en que tedes regras, tedes unha oportunidade para a liberdade. Tentar obter a liberdade sen ser consciente das regras non significa nada. É para adquirir esta liberdade perfecto para o que practicamos zazen.