Comunicación

”Sen ningunha forma intencional, elaborada de modificarvos a vosoutros mesmos, expresarvos a vosoutros mesmos é a cousa máis importante”

A comunicación é moi importante na práctica do Zen. Porque non podo falar a vosa lingua moi ben, estou sempre buscando algunha forma de comunicarme con vos. Penso que este tipo de esforzo resultará en algo moi bo. Dicimos que se non entendes as palabras do teu mestre, non es o seu discípulo. Entender as palabras do teu mestre, ou a linguaxe do teu mestre é entender o teu mestre mesmo. E cando o entendes a él, achas que a súa linguaxe non é simplemente linguaxe ordinaria, senon linguaxe no seu sentido máis amplio. A través da linguaxe do teu mestre, entendes máis do que as súas palabras en realidade din.

Cando dicimos algo, a nosa intención subxectiva ou situación está sempre involucrada. Así que non hai palabra perfecta; algunha distorsión está sempre presente nunha declaración. Pero, sen embargo, a través da declaración do noso mestre temos que entender o feito obxectivo mesmo, o feito básico. Por feito básico non queremos dicir algo eterno ou algo constante, queremos dicir as cousas como son en cada momento. Podedes chamalo “ser” ou “realidade”.

Comprender a realidade como experiencia directa é a razón pola que practicamos Zen, e a razón pola que estudiamos Budismo. A través do estudio do Budismo entenderedes a vosa natureza humana, a vosa facultade intelectual, e a verdade presente na vosa actividade humana. E podedes tomar esta natureza humana vosa en consideración cando buscades entender a realidade. Pero só pola practica efectiva do zen podedes experimentar a realidade directamente e entender no seu verdadeiro sentido as varias declñaracións feitas polo voso mestre ou por Buddha. Nun sentido estricto non é posible falar acerca da realidade. Sen embargo, se es un estudiante de Zen, tes que entendela directamente a través das palabras do teu mestre.

A declaración directa do teu mestre pode non ser soamente en palabras; o seu comportamento é tamén a súa forma de expresarse. En Zen poñemos énfase na conducta ou comportamento. Por comportamento non queremos dicir unha forma particular na que deberíades comportarvos, senón máis ben a expresión natural de vosoutros mesmos. Suliñamos a franqueza. Deberíades ser fieis aos vosos sentimentos e á vosa mente, expresandovos a vosoutros mesmos sen ningunha reserva. Isto axuda ao que escoita a entender máis facilmente.

Cando escoitades a alguén, deberíades renunciar a todas vosas ideas preconcebidas e as vosas opinións subxectivas; deberíades simplemente escoitalo, simplemente observar cál é o seu camiño. Poñemos moi pouca enfase en correcto ou errado, ou bo e malo. Simplemente vemos as cousas cómo son con él, e aceptamoslas. Así é como nos comunicamos un con outro. Normalmente, cando escoitades algunha declaración, a escoitades como unha especie de eco de vosoutros mesmos. Estades en realidade escoitando a vosa propia opinión. Se concuerda coa vosa opinión podedes aceptala, pero senón a rexeitaredes ou podedes nin sequera realmente oila. Ese é un perigo cando escoitades a alguén. O outro perigo é deixarse atrapar pola declaración. Se non entendedes a declaración do voso mestre no seu verdadeiro sentido, seredes atrapados facilmente por algo que está involucrado na vosa opinión subxectiva ou por algunha forma particular na que a declaración é expresada. Tomaredes o que di soamente como unha declaración, sen entender o espíritu detrás das palabras. Este tipo de perigo está sempre aí.

É dificil ter boa comunicación entre pais e fillos porque os pais sempre teñen as súas propias intencións. A súas intencións son case sempre boas, pero a forma na que falan, ou a forma na que se expresan a sí mesmos a miudo non é tan libre; normalmente é demasiado unilateral e non realista. Cada un temos a nosa propia maneira de expresarnos a nos mesmos, e é dificil cambiar esa maneira segundo as circunstancias. Se os pais poden arranxarse para expresarse a sí mesmos de varias formas segundo cada situación, non haberá perigo na educación dos seus fillos. Isto, sen embargo, é bastante difícil. Incluso un mestre Zen ten o seu propio estilo. Cando Nishiari-zenji rifaba aos seus discípulos, dicía sempre, “¡Vaite!” ¡Un dos seus estudiantes o tomou literalmente e dexou o templo! Pero o mestre non quería expulsar o estudiante. Era simplemente a súa maneira de expresarse a sí mesmo. En lugar de dicir “¡Se cuidadoso!” decía “¡Vaite!” Se os vosos pais teñen este tipo de hábito, facilmente os entenderedes mal. Este perigo está sempre presente na vosa vida cotidiana. Así, como persoa que escoita ou como discípulo, é necesario aclarar a vosa mente destas diversas distorsións. Unha mente chea de ideas preconcebidas, intencións subxectivas ou hábitos, non está aberta ás cousas como son. Iso é por qué practicamos zazen: para aclarar a nosa mente do que está relacionado con algo máis.

Ser completamente natural con nosoutros mesmos, e tamén seguir o que os outros din ou fan na maneira máis apropiada, é bastante difícil. Se intentamos modificarnos a nosoutros mesmos intencionalmente dalgún xeito, é imposible ser natural. Se intentades modificarvos vosoutros mesmos nun certo sentido, vos perderedes vosoutros mesmos. Así que, Sen ningunha forma intencional, elaborada de modificarvos a vosoutros mesmos, expresarvos libremente como sodes é a cousa máis importante para facervos felices a vosoutros mesmos e facer felices aos outros. Adquiriredes este tipo de capacidade practicando zazen. O Zen non é ningún arte de vivir elaborado, especial. A nosa enseñanza é simplemente vivir, sempre na realidade, no seu sentido exacto. Facer o noso esforzo, momento tras momento, é o noso camiño. Nun sentido exacto a única cousa que realmente podemos estudiar na nosa vida é aquela na que estamos traballando en cada momento. Non podemos nin sequera estudiar as palabras de Buddha. Estudiar as palabras de Buddha no seu sentido exacto significa estudialas a través dalgunha actividade que afrontades momento tras momento. Así que deberíamos estar concentrados con toda a nosa mente e corpo no que facemos; e deberíamos ser fieis, subxectiva e obxectivamente, a nosoutros mesmos, e especialmente aos nosos sentimentos. Incluso cando non vos sentides tan ben, é mellor expresar cómo vos sentides sen ningún apego ou intención particular. Así que podedes dicir, “Oh, o lamento, non me sinto ben.” Iso é suficiente. Non deberíades dicir, “¡Ti me puxeches así!” Iso é demasiado. Podedes dicir, “Oh, o lamento, estou tan furioso contigo!” Non hai necesidade de dicir que non estades furiosos cando estades furiosos. Deberíades simplemente dicir, “estou furioso.” Iso é suficiente.

A verdadeira comunicación depende de que sexamos francos uns con outros. Os mestres Zen son moi francos. Se non entendedes a realidade directamente a través das palabras do voso mestre, él pode usar o seu bastón sobre vos. “¿Qué é isto?” Pode dicir. O noso camiño é moi directo. Pero isto non é en realidade Zen, sabedes. Non é o noso camiño tradicional, pero cando queremos expresalo, achamos máis fácil algunhas veces expresalo desta forma. Pero a mellor maneira de comunicarse pode ser simplemente sentarse sin dicir nada. Entón teredes o completo significado do Zen. Se emprego o meu bastón sobre vos ata que me perdo a mí mesmo, ou ata que morredes, aínda non será suficiente. A mellor maneira é simplemente sentarse.